Nowy most w Głuchołazach – symbol odbudowy po powodzi za rekordowe 11 mld zł

Nowa przeprawa – wyższa, solidniejsza, bezpieczniejsza

W Głuchołazach oddano do użytku nowy most na rzece Biała Głuchołaska, który zastąpił tzw. most Andrzeja – przeprawę całkowicie zniszczoną w czasie katastrofalnej powodzi we wrześniu 2024 r. Konstrukcja została zaprojektowana z myślą o ekstremalnych zjawiskach hydrologicznych: jest wyniesiona o niemal metr wyżej od poprzedniczki, a jej przęsło opiera się na masywnych przyczółkach przenoszących ciężar poza umocnione wały koryta rzeki. Dzięki temu most ma znacznie większą odporność na wezbrania i podtopienia, które jeszcze niedawno sparaliżowały południe kraju. Jak podkreślił podczas uroczystości premier Donald Tusk, to właśnie w Głuchołazach „było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić”.

Przed przystąpieniem do budowy stałej przeprawy, dzięki zaangażowaniu Wojska Polskiego i zasobom Rządowej Agencji Rezerw Materiałowych, w ekspresowym tempie powstał most tymczasowy, który umożliwił komunikację między częściami miasta. Teraz, po zaledwie kilku miesiącach, mieszkańcy mogą korzystać z nowoczesnego obiektu, który przywrócił ciągłość drogi krajowej nr 40 i ułatwia ruch transgraniczny z Czechami. Minister infrastruktury Dariusz Klimczak zaznaczył, że most usprawni nie tylko codzienne podróże, ale także zwiększy bezpieczeństwo i stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego oraz turystycznego całego regionu.

„Tu w Głuchołazach było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić. Dlatego decyzje o pomocy zapadły właśnie w tym mieście”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

„Most, który dziś otwieramy jest przykładem odbudowy plus. Jest nowoczesny i odporny na wielką wodę”

Marcin Kierwiński, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji

Rekordowa pomoc państwa – 11 mld zł na odbudowę

Nowa przeprawa to jedynie element szerokiego programu rządowego, który na walkę ze skutkami powodzi przeznaczył łącznie 11 mld zł – najwyższą kwotę w historii Polski. Z tej puli aż 365 mln zł trafiło bezpośrednio do Głuchołaz na odbudowę infrastruktury, w tym mostu, szkoły, żłobka oraz pływalni miejskiej. Premier Tusk podkreślił, że rząd „uparł się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy” właśnie tej miejscowości. Środki te pochodzą zarówno z budżetu państwa, jak i z Funduszy Europejskich – te ostatnie stanowią ponad 6 mld zł całej puli.

Wsparcie objęło blisko 30 różnych instrumentów – od dotacji na odbudowę dróg i mostów, przez zasiłki bezpośrednie, aż po pomoc dla przedsiębiorców. Ponad 1 mld zł zostało wypłacone w formie zasiłków dla 62 tys. rodzin poszkodowanych w powodzi. Oprócz Głuchołaz pomoc popłynęła także do innych miejscowości, takich jak Lądek Zdrój, Stronie Śląskie czy Bardo. Minister koordynator służb specjalnych Tomasz Siemoniak zwrócił uwagę, że miejscowości takie jak Głuchołazy „zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa”.

• 65 mln zł – koszt budowy nowego mostu wraz z infrastrukturą techniczną
• 11 mld zł – łączna wartość rządowej pomocy dla regionów dotkniętych powodzią
• 365 mln zł – środki przeznaczone wyłącznie na odbudowę Głuchołaz
• ponad 1 mld zł – bezpośrednie zasiłki dla 62 tys. rodzin
• 30 – liczba instrumentów wsparcia w ramach programu pomocowego
• 6 mld zł – środki pochodzące z Funduszy Europejskich

Głuchołazy nie kończą inwestycji – plany na kolejne 50 mln zł

Otwarcie mostu nie oznacza zakończenia prac w Głuchołazach. Władze zapowiedziały kontynuację odbudowy: w planach jest remont mostu Świętego Wojciecha, a także rewitalizacja terenów rekreacyjnych i kompleksu sportowego. Łączna wartość tych przedsięwzięć to prawie 50 mln zł. Premier Tusk zapewnił, że rząd nie kończy pomocy – „szkody jeszcze są widoczne”, ale państwo będzie wspierać miasto tak długo, jak będzie to potrzebne. Minister Kierwiński dodał, że nowy most jest „przykładem odbudowy plus”, czyli inwestycji lepszej niż pierwotna, bardziej odpornej na przyszłe zagrożenia.

Decyzja o tak dużym zaangażowaniu środków w jednym mieście wynikała z wagi symbolicznej Głuchołaz – to właśnie tam, w epicentrum powodzi, zapadły kluczowe decyzje o pomocy. Jak mówił premier, „walka o most – wtedy przegrana, bo woda okazała się silniejsza – ale też dramat setek mieszkańców – to wszystko kazało nam jeszcze poważniej podejść do kwestii pomocy”. Efektem jest nie tylko odbudowa infrastruktury, ale także zwiększenie odporności całego regionu na ekstremalne zjawiska pogodowe, które – jak pokazują ostatnie lata – stają się coraz częstsze.

„Powstał nowoczesny obiekt, zaprojektowany z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi, dzięki czemu jest znacznie bardziej odporny na ekstremalne zjawiska hydrologiczne. Usprawni nie tylko codzienne podróże i ruch transgraniczny z Czechami, ale także zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców oraz stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego i turystycznego całego regionu”

Dariusz Klimczak, Minister Infrastruktury

Co to oznacza dla Augustowa i regionu?

Choć Głuchołazy leżą ponad 600 km od Augustowa, wydarzenia tamtejsze mają znaczenie także dla mieszkańców północno-wschodniej Polski. Przede wszystkim pokazują, że państwo jest w stanie uruchomić gigantyczne środki – 11 mld zł – w odpowiedzi na kataklizm, co daje poczucie bezpieczeństwa również w regionach zagrożonych podtopieniami, takich jak dorzecze Netty czy okolice Kanału Augustowskiego. W Augustowie znajduje się kilka przepraw mostowych, które – choć nie ucierpiały w ostatniej powodzi – wymagają systematycznych modernizacji, by sprostać coraz intensywniejszym opadom i wezbraniom. Przykład Głuchołaz uświadamia, że inwestycje w podwyższanie i wzmacnianie mostów to nie luksus, lecz konieczność.

Dla lokalnego samorządu i mieszkańców Augustowa istotny jest również wzorzec administracyjny: szybka budowa tymczasowej przeprawy przez wojsko, a następnie realizacja stałego obiektu w ciągu kilku miesięcy. To dowód na to, że przy odpowiednim przygotowaniu i finansowaniu, kryzysową sytuację można przekuć w trwałe, bezpieczne rozwiązanie. W regionie Suwalszczyzny, gdzie rzeki potrafią gwałtownie wzbierać po gwałtownych burzach, znajomość takich mechanizmów pomocowych daje argument w rozmowach o priorytetach inwestycyjnych. Władze Augustowa mogą sięgać po wzorce z Głuchołaz, by skutecznie aplikować o fundusze na ochronę przeciwpowodziową i modernizację mostów, które łączą nie tylko brzegi rzek, ale i lokalne społeczności.

„Takie miejscowości, jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa”

Tomasz Siemoniak, Minister Koordynator Służb Specjalnych